albanisht

Vargje shqipe Albanian verses · poetry & wisdom · bilingual

Vargje nga shkrimtarët e Rilindjes — Naim Frashëri, Pashko Vasa, Ndre Mjeda — dhe mistiku persian Mevlana Rumi. Të gjitha veprat janë në domenin publik. Verses from the writers of the Albanian Renaissance — Naim Frashëri, Pashko Vasa, Ndre Mjeda — and the Persian mystic Rumi. All works in the public domain.

Mos shikoni kisha e xhamia, feja e shqyptarit asht shqyptarija!
Look not to the churches or the mosques — the faith of the Albanian is Albanianness itself.
Pashko Vasa (1825–1892) Oh moj Shqypni · 1880
Oh moj Shqypni, e mjera Shqypni, kush të ka qitë me krye n'hi?
Oh Albania, poor Albania, who has thrown your head into ashes?
Pashko Vasa (1825–1892) Oh moj Shqypni · 1880
Çoniu, shqyptarë, prej gjumit çoniu, të gjithë si vllazën n'një besë shtërngoniu; e mos shikoni kisha e xhamia, feja e shqyptarit asht shqyptarija!
Rise, Albanians, rise from your slumber, all as brothers join in a single bond; look not to churches or to mosques — the faith of the Albanian is Albanianness itself!
Pashko Vasa (1825–1892) Oh moj Shqypni · 1880

The complete climactic stanza of "Oh moj Shqypni" — the most-cited passage in Albanian Rilindja literature.

O malet' e Shqipërisë e ju o lisat' e gjatë! Fushat e gjëra me lule, q'u kam ndër mënt dit' e natë!
O mountains of Albania, and you, tall ancient oaks! Wide fields covered in flowers, on my mind by day and by night!
Naim Frashëri (1846–1900) Bagëti e Bujqësia · 1886

Opening couplet of "Bagëti e Bujqësia" (1886, Bucharest).

Gjuha jonë sa e mirë! Sa e ëmbël, sa e gjerë! Sa e lehtë, sa e lirë! Sa e bukur, sa e vlerë!
Our language — how good it is! How sweet, how vast! How light, how free! How beautiful, how worthy!
Naim Frashëri (1846–1900) Lulet e Verës · 1890

Naim's canonical hymn to the Albanian language — the foundational text of Rilindja linguistic patriotism, memorized by generations of Albanian schoolchildren.

Shqipëria — ç'ka qenë, ç'është, e ç'do të bëhet?
Albania — what it has been, what it is, and what it shall become?
Sami Frashëri (1850–1904) Shqipëria — Ç'ka qenë, ç'është, e ç'do të bëhet? · 1899

Title of Sami's 1899 political-philosophical work. The triadic formulation became a defining motif of Albanian national consciousness.

Mëmëdhe quhet toka ku më ka rënë koka, ku kam dashur m'ëm' e atë, ku më njeh dhe gur' i thatë.
Homeland is called the land where I was first born, where I have loved my mother and my father, where even the dry stone knows me.
Andon Zako Çajupi (1866–1930) Mëmëdheu (from "Baba-Tomori") · 1902

Opening stanza of Çajupi's "Mëmëdheu" — among the most-anthologized definitions of homeland in Albanian poetry. Line 2 is idiomatic: 'where my head has fallen' = 'where I was born.'

Rreth flamurit të për bashkuar, me një dëshirë e një qëllim, të gjithë atij duke iu betuar, të lidhim besën për shpëtim.
Around the flag we stand united, with one desire, with one aim, all of us swearing our oath to it, binding our faith for our salvation.
Aleksandër Stavre Drenova (Asdreni) (1872–1947) Himni i Flamurit · 1907

First verse of the poem (1907), adopted in 1912 as Albania's national anthem.

Prej lufte veç ay largohet, që është lindur tradhëtor, kush është burrë nuk frikësohet, po vdes, po vdes si një dëshmor.
Only the one born a traitor turns away from the battle. He who is a man does not fear — he dies, he dies as a martyr.
Aleksandër Stavre Drenova (Asdreni) (1872–1947) Himni i Flamurit · 1907
Dëgjoje fyellin si rrëfen, si vajton ndarjet që duron.
Listen to the reed, how it tells a tale, how it laments the separations it endures.
Mevlana Xhelaleddin Rumi (1207–1273) Mathnawi, Book I, opening (Nay-namah) · c. 1258–1273

Mathnawi I.1 — the canonical Reed Flute opening. English from Reynold Nicholson's 1925 critical translation; Albanian rendering is ours.

Që kur më prenë nga kallamishtja, klithma ime ka shkaktuar të qara në burra dhe gra.
Ever since they cut me from the reed-bed, my cry has caused men and women to weep.
Mevlana Xhelaleddin Rumi (1207–1273) Mathnawi, Book I · c. 1258–1273

Mathnawi I.2, continuation of the Reed Flute opening. English from Nicholson 1925.

Kushdo që është ndarë nga origjina e vet kërkon ditën e bashkimit me të.
Everyone who has been parted from their origin seeks the day of their reunion with it.
Mevlana Xhelaleddin Rumi (1207–1273) Mathnawi, Book I · c. 1258–1273

Mathnawi I.4 — English from Nicholson 1925.

Qenia njerëzore është një bujtinë; çdo mëngjes vjen një mysafir i ri.
The human being is a guest house; every morning a new arrival.
Mevlana Xhelaleddin Rumi (1207–1273) Mathnawi, Book V (popularly anthologized as "The Guest House") · 13th century

Mathnawi V.3676 ff. — English from Coleman Barks' widely-known rendering. Albanian rendering is ours.

Korpusi është nën rishikim familjar dhe do të zgjerohet drejt 200 vargjeve.
Corpus is under family review and will grow toward 200 verses.